Arsène Droogakkers offreert, elektriseert en alarmeert...

Behalve voor die befaamde verkleedpartij in het plaatselijke radiostationskantoor aan het begin van de Tweede Wereldoorlog is het Poolse Gliwice (Gleiwitz) ook verantwoordelijk voor leven en werken van de op 7 mei 1930 geboren schrijver en uitgeefredacteur Horst Bienek . Regionale noordelijke varianten van deze Bienek waren Günter Grass, Walter Kempowski en Johannes Bobrowski, ook mannen van dat proza gewijd aan een verloren vaderland. Dat van Horst Bienek, van dit kwartet, waarschijnlijk met de grootste zorg voor esthetiek. 'De eerste polka', 'Septemberlicht', 'Tijd zonder klokken', 'Aarde en vuur': de titels van zijn Gleiwitz-tetralogie, waarvan de Nederlandse variant alweer bijna een halve eeuw oud. Vier boeken waartussen dus de periode van de Duitse inval van Polen op 1 september 1939 tot die laatste oorlogsmaanden en dat gemarcheer van het Rode Leger langs de oostzijde van Duitsland, richting Berlijn: "Alle reden vom Krieg, aber ausser das wir ...

16 oktober is, hier im Osten, traditioneel Günter Grass Tag. De schrijver in kwestie kwam er die dag, in 1927, gewoon bij. Oskar Matzerath dus, over wie land- en tijdgenoot Marcel Reich-Ranicki (en zonder wie Ranicki ook nooit Duitslands voornaamste naoorlogse literatuurcriticus) in zijn memoires: "Eind oktober 1958 ontmoette ik de jongeman opnieuw: tijdens een bijeenkomst van de Gruppe 47 in Grossholzleute in het Allgäu las hij, Günter Grass, twee hoofdstukken voor uit de nog steeds in wording zijnde roman 'Die Blechtrommel'. Mij bevielen die twee hoofdstukken, ik was er bijna enthousiast over. Ze bevielen me overigens heel veel beter dan de het jaar daarop verschenen complete roman, waarover ik een sceptisch, al te sceptisch, oordeel heb geveld. Geleerd heb ik in Grossholzleute dat het geen zin heeft te luisteren naar wat schrijvers over de handeling van een roman waarmee ze juist bezig zijn, te vertellen hebben. Uit dat soort verhalen kun je doorgaans niets, maar dan o...