Doorgaan naar hoofdcontent

Het Provinciaal Archief West-Vlaanderen doet iets met 524 teruggevonden muurkranten uit de Eerste Wereldoorlog!


"Ik breng ter kennis der bevolking het volgende Bevel der duitsche Overheid: daar, bij den doorgang van belgische gevangenen op 10 deze, uitroepingen als 'Vive la Belgique' en 'Vive la France' door de bevolking op betoogende wijze werden geuit, beveel ik het volgende: te rekenen van heden middag moet binnen de 3 (drie) dagen alle fransche en engelsche handelopschriften en reklamen weggedaan worden en ik laat het aan het goeddunken over, ze door vlaamsche of duitsche te vervangen. De magazijnen enz. van deze die dit Bevel niet nakomen zullen gesloten en de huizen met zware inkwartiering bestraft worden. De bevelvoerder Admiraal - bij bevel der duitsche Overheid: de Burgemeester, Amédée Visart - Brugge, den 13 april 1915."

Gedurende de Eerste Wereldoorlog verschenen tientallen, meestal tweetalige, in het Duits en in het Nederlands opgestelde, tekstaffiches of muurkranten in het straatbeeld. Zij werden uitgevaardigd door de bezetter, de regering of de lokale burgemeester. Bedoeling: het dagelijkse leven van de bevolking tot in het kleinste detail regelen en bepalen. Inhoudelijk kondigen zij voorschriften af over de bevoorrading, de rantsoenering, de veiligheid, de censuur, de hulpverlening, de prijzen, de lonen, de werkloosheid, de opeisingen, de veroordelingen voor spionage en sabotage, de krijgsontwikkelingen,...

Henri Priem, afdelingschef bij het Provinciebestuur, verzamelde systematisch de in de stad Brugge aangeplakte biljetten en liet deze ongeïnventariseerd na. Onlangs werd de verzameling van 524 aanplakbiljetten tussen het archief van de voormalige 1ste Afdeling teruggevonden. Het oudste biljet dateert van 5 augustus 1914. Net voor de bezetting van de stad Brugge. De tekstaffiche is van de hand van de Brugse stadssecretaris en burgemeester Visart. Het biljet proclameert in het Nederlands de Belgische staat van oorlog. Deze muurkrant werd gedrukt bij G. Barbiaux-De Gheselle in Brugge en is versierd met het stadswapen. Voorts zijn alle teruggevonden tekstaffiches vervaardigd op sterk zuurhoudend papier dat nu stilaan broos begint te worden. Bovendien bleven ze opgevouwen in pakvorm bewaard. Ook niet bevorderlijk voor het eeuwigdurende papieren leven. Positief is dan weer dat men momenteel de mogelijkheid onderzoekt om de affiches te laten reinigen, te ontzuren en te restaureren. En dit allemaal met het oog op de herdenking van de Eerste Wereldoorlog in 2014-2018. Een mooie zaak voor ons en ons nageslacht!

Reacties

Populaire posts van deze blog

Djoos Utendoale tient le fou avec moi: verzen geschreven in de taal van de volksmens aan weerskanten van de 'schreve'.

Utendoale, uit de vallei of het dal van de West-Vlaamse bergen. Djoos, van Joris. Afkomstig van Westouter: pater Joris Declercq. Troubadours en kleinkunstenaars uit de regio zoals Antoon vander Plaetse, Gerard Vermeersch en Willem Vermandere namen Declercqs verzen in hun repertorium op. Van Boeschepe tot Cassel en van Ieper tot Ekelsbeke, de ganse Westhoek ging aan Utendoales rijmsels kapot. Vlinders zijn er hellekapellen, butterschitters of flikflodders. Averullen, mulders en roenkers worden in gangbaar Nederlands meikevers. Voetelingen, sokken. Nuus, wij. Hadden pendelaars geen files onderweg dan was het volop vroeger thuus komm'n of dan-ze peisden. De poëzie van Djoos Utendoale is geschreven in een bijzonder zingend taaltje: het Westhoeks. Over de invloed van dialecten moeten we, althans pater Joris Declercq, niet al te neerbuigend doen: "En moest Luther de bijbel in het Nederduits vertaald hebben en niet in het Hochdeutsch, de taal van zijn geboortestreek, dan sprak de he...

Simons' toonaangevende boekgeschiedenis dertig jaar na dato grondig herzien en sterk uitgebreid...

In 1984 kwam Ludo Simons , emeritus hoogleraar boek- en bibliotheekwetenschap en oud-bibliothecaris van verschillende Vlaamse culturele instellingen, voor de dag met het eerste deel van zijn studie Geschiedenis van de uitgeverij in Vlaanderen . Terwijl boekwetenschapper Simons in dit overzicht uitsluitend aandacht had voor het Vlaamse uitgeefvak in de negentiende eeuw, completeerde hij zijn omvangrijke eenmansstudie in 1987 met een tweede volume dat zich volledig toespitste op de twintigste eeuw. Vreemd genoeg was er tot dan toe in Vlaanderen op dit terrein nauwelijks enige voorstudie gedaan. Simons' titanenarbeid werd onverwijld verheven tot standaardwerk en achteraf terecht bekroond met velerlei prijzen. Op vraag van uitgeverij Lannoo is er nu deze grondig herziene en sterk uitgebreide versie van dit alom bejubelde naslagwerk dat in historische analyse en gedetailleerde volledigheid veruit onevenaarbaar is. Deze keer schenkt Simons extra aandacht aan de ontwikkeling van de boe...

"De hele Nederlandse literatuur is vergeven van deze verderfelijke mentaliteit. Jan Terlouw die Griet Op de Beeck tijdens een etentje schalks op schoot trekt. Griet die aan het kirren slaat."

De Nederlandse schrijver en politicus Jan Terlouw is overleden. Terlouw dus, tevens de halve, lezende jeugd van de meeste van mijn FB-vrienden, als ik hier zo rond me kijk. Jammer, want nu kan ik eens niet 'meedelen'. Van Jan Terlouw zelf heb ik nooit een letter gelezen, en dat wil ik het liefst houden zo. Alles de schuld van dat 'Horrortheater' van criticus, vertaler en schrijver Arie Storm , een landgenoot van eerdergenoemde, de overleden Terlouw.  "Ik dacht eraan hoe vervelend ik mannen als Jan Terlouw, Adriaan van Dis en uitgever Joost Nijsen vond. En nog steeds vind, moet ik zeggen. Dat heb ik aan mijn jeugd te danken: ik kan niet tegen achterbaks gedrag. Authenticiteit wordt op prijs gesteld. Genoemde 'heren' zijn drie mannen die het enorm achter hun ellebogen hebben. Ze zeggen dit, maar ze doen dat. En iedereen trapt erin.(...) De hele Nederlandse literatuur is vergeven van deze verderfelijke mentaliteit. Jan Terlouw die Griet Op de Beeck tijdens ee...